Na czym polega oszustwo „na pomoc techniczną"?
Dzwoni ktoś podający się za „pomoc techniczną” Microsoftu, dostawcy internetu albo banku i twierdzi, że Twój komputer jest zawirusowany, konto zhakowane lub wykryto „podejrzaną aktywność”. Pod pretekstem pomocy nakłania Cię do zainstalowania programu do zdalnego dostępu (AnyDesk, TeamViewer, Quick Assist) i przejmuje kontrolę nad ekranem, a w kolejnym kroku nad Twoją bankowością.
Jak wygląda atak krok po kroku
- Telefon (czasem po fałszywym komunikacie „Twój komputer jest zainfekowany” w przeglądarce) z numeru, który bywa sfałszowany.
- Prośba o zainstalowanie „programu serwisowego”, w rzeczywistości narzędzia zdalnego pulpitu.
- Po nawiązaniu połączenia zdalnego oszust „pokazuje problem”, a potem prosi o zalogowanie do banku „w celu weryfikacji” albo o kod BLIK lub z SMS.
- Widzi Twój ekran i przejmuje sesję, więc wykonuje przelew lub zmienia limity.
Czerwone flagi
- Niezamawiany telefon o wirusie lub „zhakowaniu” i nakłanianie do instalacji aplikacji.
- Prośba o zdalny dostęp do komputera albo telefonu.
- Logowanie do banku lub podawanie kodów „przy konsultancie”.
- Presja i obietnica „naprawimy to od ręki”.
Jak się chronić
- Microsoft, bank ani dostawca internetu nie dzwonią z informacją o wirusie i nie proszą o zdalny dostęp.
- Nie instaluj AnyDesk, TeamViewer ani Quick Assist na prośbę telefonicznego rozmówcy.
- Nie loguj się do banku i nie podawaj kodów, gdy „konsultant” jest na linii.
- Numer sprawdź w wyszukiwarce. Zobacz też, jak odróżnić mity od realnych zagrożeń w poradniku o podsłuchu i bezpieczeństwie telefonu.
Co zrobić, gdy dałeś zdalny dostęp lub przelałeś pieniądze
- Odłącz urządzenie od internetu i zakończ sesję zdalną.
- Zadzwoń do banku, zastrzeż kartę i zablokuj bankowość, zgłoś nieautoryzowany przelew.
- Odinstaluj narzędzie zdalnego dostępu i zmień hasła z innego, czystego urządzenia. Gdy oszust sterował Twoim telefonem, przejdź listę kontrolną zhakowanego telefonu.
- Zgłoś sprawę policji i CERT Polska, a gdzie i jak, podpowiadamy osobno.
Najczęściej zadawane pytania
Czy Microsoft albo bank dzwoni z informacją o wirusie?
Nie. Niezamówiony telefon „o wirusie” lub „zhakowaniu” z prośbą o zdalny dostęp to zawsze oszustwo. Te firmy nie kontaktują się w ten sposób.
Czym jest AnyDesk lub TeamViewer i dlaczego to ryzykowne?
To legalne programy do zdalnego pulpitu. W rękach oszusta dają pełny podgląd i kontrolę nad ekranem, w tym nad sesją bankowości, dlatego nie wolno ich instalować na prośbę nieznanego rozmówcy.
Dałem zdalny dostęp, co robić natychmiast?
Odłącz internet, zakończ sesję zdalną, odinstaluj program, zadzwoń do banku i zablokuj bankowość, a hasła zmień z innego urządzenia. Następnie zgłoś sprawę.
Jak rozpoznać fałszywy komunikat „Twój komputer jest zainfekowany"?
Prawdziwy system ani antywirus nie podają numeru telefonu do „pomocy”. Nie dzwoń pod numer z takiego komunikatu, tylko zamknij kartę przeglądarki, a w razie potrzeby uruchom skan zaufanym programem.
