Na czym polega oszustwo „na pożyczkę"?
Oszustwo na pożyczkę (czy „chwilówkę”) uderza w osoby w trudnej sytuacji finansowej. Fałszywy „pożyczkodawca”, znaleziony przez ogłoszenie, SMS, telefon albo reklamę w sieci, obiecuje pieniądze „od ręki, bez BIK, bez zaświadczeń”. Haczyk jest jeden: zanim wypłaci pożyczkę, żąda opłaty z góry, czyli prowizji, „ubezpieczenia”, „opłaty przygotowawczej” albo „zaliczki na konto”. Po przelewie kontakt się urywa lub pojawiają się kolejne opłaty. Drugim celem bywa wyłudzenie danych (PESEL, zdjęcie dowodu), by wziąć pożyczkę na Twoje nazwisko.
Czerwone flagi
- Żądanie jakiejkolwiek opłaty z góry przed wypłatą pożyczki.
- „Gwarancja” przyznania, „bez sprawdzania BIK”, „dla każdego”.
- Przelew na rachunek osoby prywatnej zamiast firmy oraz presja czasu.
- Prośba o zdjęcie dowodu, selfie z dowodem albo dane logowania do bankowości.
- Brak umowy, ogólnikowa nazwa „firmy”, kontakt wyłącznie przez komunikator.
Jak się chronić
- Legalny pożyczkodawca nie pobiera opłaty z góry „za wypłatę”, lecz potrąca koszty z kwoty pożyczki i zapisuje w umowie.
- Sprawdź firmę w KRS lub CEIDG oraz w rejestrze instytucji pożyczkowych KNF, a numer telefonu wpisz w wyszukiwarkę.
- Nigdy nie wysyłaj zdjęcia dowodu ani danych logowania osobie oferującej pożyczkę.
- Uważaj na linki w SMS-ach (smishing) i telefony wywierające presję.
Co zrobić, gdy zapłaciłeś lub wysłałeś dane
- Jeśli zapłaciłeś: jak najszybciej zgłoś przelew bankowi (jest szansa na zatrzymanie środków) i zachowaj dowody.
- Jeśli wysłałeś dane lub zdjęcie dowodu: rozważ zastrzeżenie numeru PESEL (mObywatel lub bank) i monitoruj BIK pod kątem wniosków o kredyt na Twoje nazwisko.
- Zgłoś sprawę, a gdzie i jak, podpowiadamy osobno. Podobny mechanizm „najpierw zapłać, potem rzekomy zysk” opisujemy przy fałszywych inwestycjach.
Najczęściej zadawane pytania
Czy legalna firma pożyczkowa pobiera opłatę przed wypłatą?
Nie. Koszty (prowizja, odsetki) są potrącane z kwoty pożyczki i zapisane w umowie. Żądanie przedpłaty „za wypłatę” to wyraźny sygnał oszustwa.
„Pożyczka bez BIK od ręki”, czy to możliwe?
Takie hasła traktuj jak ostrzeżenie. To typowa przynęta oszustw na opłatę z góry; rzetelne firmy zawsze w jakiejś formie oceniają zdolność kredytową.
Wysłałem zdjęcie dowodu, co robić?
Rozważ zastrzeżenie numeru PESEL, monitoruj BIK i zgłoś sprawę. Zdjęcie dowodu pozwala próbować zaciągnąć zobowiązania na Twoje nazwisko.
Jak sprawdzić firmę pożyczkową?
Zweryfikuj ją w KRS lub CEIDG i w rejestrze instytucji pożyczkowych KNF, a numer telefonu sprawdź w wyszukiwarce SprawdzamNumer i w opiniach innych użytkowników.
